Nieuwsbrief Nr. 71 - september 2012

Poperinge: een begraafplaats die er mag zijneen begraafplaats die er mag zijn.


Een zonnige zaterdagmorgen. Zestien Grafzerkjes waren op post. Na een verwelkoming door gids Daniël Delerue die al door onze An gebriefd was dat hij niet al te veel over Jozef II en zijn edict diende te vertellen moest toch kwijt dat Poperinge de eerste stad was die het edict van Jozef II, begraafplaatsen buiten de stadskern, toepaste. Daniël kon mij al direct bekoren wanneer hij stelde dat de bomen hier veel schade aanbrengen en dat het stadsbestuur de groei van de bomen in toom ging houden. Wanneer ik zo eens rondkeek zag ik dat er nog heel veel werk aan de winkel is. Pierre Van Merris bleek de oudst begravene op deze dodenakker te zijn. Wat verder één van de vele kloosterorden die hier hun laatste rustplaats hebben: de Benedictinessen.
Vóór Wereldoorlog I waren hier veel houten kruisen met ijzeren opschrift. Daniël toonde er ons een dat dringend gerestaureerd zou moeten worden. Een moderne Christusfiguur in art déco op het graf Lebbe.
Bij de laatste rustplaats van deken De Bo weidde onze gids uit over de Epitaaffiche en wat de mogelijkheden daarmee zijn. Hij toonde ook de wapenschilden van West Vlaanderen aan de voorzijde van het monument en dat van Poperinge aan de achterzijde van het monumenten van de hand van architect de Béthune. Ons lid Marcel wist te vertellen dat De Bo de man was die een West Vlaams idioticon, dit is een woordenboek met West Vlaamse woorden, maakte. Wat verder een aantal Britse graven van militairen, allen officieren. Tegen de uiterste muur een aantal graven van oorlogsslachtoffers. Marcel en Medart Lefever werden “gedood door eene Duitsche bom”. 
Remi Duquesne kreeg een mooie pleureuse op zijn graf. De familie De Puydt kreeg een Christusfiguur van de hand van beeldhouwer Van Raaij uit Haarlem. Naast een groot graf voor de familie Thevelin kreeg Van Cayseele een beeld van Brichard. Alfons De Jaegher was naast godsdienstleraar ook botanicus. Rond het graf bevinden zich hopplanten. Remi Permeke bleek familie te zijn van schilder Constant Permeke. In het midden van de begraafplaats bevindt zich de kalvarie. Daniël vertelde ons dat de basis bestond uit ijzerzandsteen uit de streek en dat we hier op een driesprong stonden. Indien we door de bomen konden kijken zouden we respectievelijk de kerken van de parochie Onze Lieve Vrouw, Sint Jan en Sint Bertinus kunnen ontwaren. Deze drie parochies delen elk een stuk van de dodenakker.
Charles van Renynghe de Voxvrie was burgemeester van Poperinge. Een medaillon van de hand van Wiebuyck. Aan de achterzijde ontwaarden we de toegang tot de grafkelder. Het monument is gigantisch en een enorme tegenstelling met het sobere houten kruisje voor Héron Gesquière.
Een eenvoudig graf voor Norbert Thery. Zulk een graf vertelt een en ander zo wees Daniël Delerue ons. Niet alleen stonden op de tombe de namen van zijn tien kinderen. Allereerst viel op dat het merendeel op zeer jonge leeftijd stierf. De oudste van de kinderen werd slechts 27 jaar oud. Verder bleek ook nog dat er met de potentie van Norbert niks mis was want zijn laatste kind verwekte hij op 73-jarige leeftijd. De familie Cnapelynck en Marant kregen grote grafmonumenten. Het waren families van brouwers en bakkers. Hier viel op dat naast de grote monumenten een eenvoudig graf was voor de ‘trouwe dienstmeid’. Een vernieuwd kruis op het graf voor Hendrik Adriaen, naast veearts was hij archeoloog. Onze gids wees op een gedicht gat in de begraafplaatsmuur. Dit was ooit de ‘privé-ingang’ voor de nabestaanden van Jules van Merris, grootgrondbezitter. Die bleek naast liberaal ook homofiel te zijn, dixit Daniël, en hij besteedde een deel van zijn fortuin aan een prachtig grafmonument voor zijn secretaris Florent Denut. Florent Denut overleed plots. Een gerechtelijk onderzoek naar de doodsoorzaak werd ingesteld omdat de familie Denut dacht dat hij vergiftigd werd. Er kwam nooit volledige klaarheid.
Dit was een begraafplaats, niet al te groot, met enkele mooie grafmonumenten en dankzij Daniël Delerue ook een aantal “verhalen”.
 
Elf Grafzerkjes togen nog naar de Grote Markt van Poperinge en omdat ons An daar niet bij aanwezig was mocht het eens iets anders dan de traditionele Italiaan zijn. We genoten van de maaltijd en keuvelden nog wat na.
 
Jacques Buermans
 
Foto’s: Rina Reniers