Nieuwsbrief Nr. 60 - maart 2011

Enkele funeraire hoogtepunten van Berlijnneerslag van een citytrip


Met een gedeelte van mijn Haremm op citytrip naar Berlijn. Tijd om een aantal funeraire dingen te bezoeken. In de eerste plaats de Berliner Dom. Boven in de Dom de pronksarcofaag voor keurvorst Frederik Wilhelm (1620-1688). Daarnaast Frederik III (1831-1888), een ontwerp van beeldhouwer Reinhold Begas. Hier liggen ook Frederik I (1657-1713) en zijn gemalin Sophie Charlotte. Beiden liggen in een prachtige sarcofaag van de hand van Andreas Schlüter. Dan naar de eigenlijke crypte. Koning Frederik Wilhelm II (1744-1797) en zijn echtgenote Frederike Louise (1751-1805). Frederik Christian Ludwig (1772-1806) en Frederik Ludwig (1707-1708), kindergraf. Eindigen deden we de eigenlijke graftombes voor Frederik Wilhelm (1620-1688) en zijn echtgenote Dorethea.
Tijdens een uitstapje naar Potsdam, met schloss Sanssoucci, ontdekte ik dat Friedrich in de tuin naast zijn honden begraven was. De nabijgelegen Friedrichskerk waar Frederik IV en zijn echtgenote begraven liggen was gesloten.

In Berlijn is het Französischer Friedhof met enkele kanjers van grafmonumenten zoals dit voor Pierre Louis Ravenné en Pommrich een must. Daarnaast lag het Dorotheer Kirchhof. Dit is echt een juweeltje. Toppers hier zijn de schrijvers Berthold Brecht en Heinrich Mann. Verder beeldhouwer Christian Daniel Rauch, architecten Schadow en Schinkel en bundespresident Johannes Rau.


In Berlijn is het Französischer Friedhof met enkele kanjers van grafmonumenten zoals dit voor Pierre Louis Ravenné en Pommrich een must. Daarnaast lag het Dorotheer Kirchhof. Dit is echt een juweeltje. Toppers hier zijn de schrijvers Berthold Brecht en Heinrich Mann. Verder beeldhouwer Christian Daniel Rauch, architecten Schadow en Schinkel en bundespresident Johannes Rau.
Vlakbij is het Invalidenfriedhof. De muur liep door de begraafplaats heen wat veel imposante grafmonumenten in containers deed belanden. Nu werden een aantal monumenten teruggeplaatst en ook kan men hier gedeelten van de muur bewonderen. Graf voor von Winterberg en een gigantische leeuw op het graf voor Wilhelm von Zastrow en het monument met zuilen voor Hermann von Boyen met voor hem het veel bescheidener graf van Hans von Seeckt.
In de wijk Prenzlau is er een Joods kerkhof uit 1827. Meer dan 20000 graven maar enkel onder begeleiding te bezoeken. Maar ook Weissensee, een van de mooiste Joodse dodenakkers die ik tot op heden mocht bezoeken en misschien wel de grootste die ik ontdekte. Veel monumenten zijn beschadigd maar ik zie dat er, tegenover mijn vorig bezoek, veel gerestaureerd wordt.
Veel idyllischer, als ge dat al van een begraafplaats kunt zeggen, is het Schöneberg Friedhof. Hier ligt Marlene Dietrich, de filmster begraven. Ook de Italiaanse componist Busoni en de fotograaf Helmut Newton liggen hier.
Een van de toppers is Sankt Matthäus. Het eerste dat we zagen was een meer dan origineel grafmonument. Massaal waren er witte draden aan een grafmonument aangebracht. Enkele kanjers van grafmonumenten en een opvallend grafmonument voor personen overleden aan HIV, opgericht door de vereniging “Denk mal positHIV”. De bankiersfamilie Hansemann en de gebroeders Grimm van de sprookjes. We hadden ook nog tijd om het oudste neogotische graf van de begraafplaats, voor Ferdinand Streichenberg, en de in Antwerpen bekende pedagoog Diesterweg te bewonderen.
Jacques Buermans - Foto’s Ria Vaes