Nieuwsbrief Nr. 60 - maart 2011

Grafzerkje gaat naar Parijs in 2011driedaagse trip naar top drie van Parijse dodenakkers


Onze driedaagse start op vrijdag 7 oktober met de begraafplaats Montmartre. Onze Martin Demedts schreef bij een eerder bezoek een verslag waarbij ik volgende distilleerde:
Montmartre is geen afgesloten ruimte. Door de beperkte oppervlakte (10 ha) en de heuvelachtige omgeving behoudt de bezoeker het overzicht. De dodentuin ligt in het hart van de stad, - de hoofdingang ligt op loopafstand van de Moulin Rouge en Pigalle - soms alleen afgesloten door een traliehek of een haag. Het jachtige leven van de stad Parijs raast over Montmartre. Het viaduct van de rue Caulaincourt doorkruist de begraafplaats. Vergankelijke drukte en eeuwige rust een paar meter boven mekaar, het was even wennen.
De gegoede burgerij wilde haar prestige vereeuwigen in grafmonumenten die de tijd moesten weerstaan. Op de begraafplaats van Père Lachaise zijn sommige monumenten hallucinant hoog. Montmartre is kleiner, soberder, harmonieuzer.
Aan ronkende namen is er nochtans geen gebrek. Emile Zola, Hector Berlioz, Alexandre Dumas, Edgard Degas, de Goncourts, Stendhal, Ampère rusten hier. Een paar graven zijn me speciaal bijgebleven. Het monument van Dalida. Als een ster staat ze in het zonlicht, maar heel breekbaar. De sobere grafplaat van de cineast François Truffaut. Er liggen enkele losse bloemen op, en kaarsen, en briefjes met steentjes erop zodat de wind de woorden voor François niet laat vervliegen. Nijinsky, sterdanser van de Ballet Russe van Diaghilev, kijkt ons als dwerg of nar weemoedig onderzoekend aan. Voeg daarbij de stalen stembanden van Jacques die zijn uitleg drie gangen ver dragen, fotografen op jacht naar het mooiste kiekje en een stralende zon, u zal begrepen hebben dat het bezoek aan Montmartre zeer de moeite was.


Tekst : Martin Demedts


Op zaterdagvoormiddag 8 oktober staat Montparnasse op het programma:
Montparnasse is uiteraard geen Père Lachaise: veel kleiner maar wel veel ordelijker. Het merendeel van de deelnemers vond het mooie rechtlijnige wel iets hebben. Een bloemlezing uit de “fine fleur” die Montparnasse bevolkt. Jean Paul Sartre, filosoof en zijn levensgezellin Simonne de Beauvoir filosoof en feministe. Een eenvoudig graf voor de in Roemenië geboren toneelschrijver Eugène Ionescu. Wat Jim Morrison is voor Père Lachaise is Serge Gainsbourg voor Montparnasse alleen hebben zijn bewonderaars veel meer respect. De bloemen en de talrijke foto’s op zijn graf blijven gelukkig maar onaangeroerd. Samuel Beckett de uit Ierland afkomstige schrijver schreef in de Franse taal en kreeg in 1969 de Nobelprijs voor letterkunde. Een prachtige marmeren beeldengroep “La Séparation du couple”. Een wenende man wiens vrouw, reeds half in het graf, hem een ultiem afscheid toestuurt. Dit beeldhouwwerk van Alix is geen grafmonument, maar werd uit de stad geweerd wegens te obsceen. Een eenvoudig graf voor Constantin Brancusi de uit Roemenië afkomstige beeldhouwer. De cenotaaf voor dichter Charles Pierre Baudelaire. Het is een gisant in de vorm van een Egyptische mummie en zijn buste boven een enorme vleermuis.
De begraafplaats wordt doormidden gesneden door een straat. Hier treffen we een van de meest gefotografeerde graven aan: dit voor Charles Pigeon, de uitvinder van de anti-explosielamp. “Le Lit Conjugal" stelt Pigeon voor half opgericht naast zijn rustende vrouw. Eindigen doen we met “Le Baiser”, de kus, een der eerste werken van de Roemeense kunstenaar Constantin Brancusi. Het bevindt zich op de laatste rustplaats voor een paar dat samen zelfmoord pleegde.
Jacques Buermans
Op zondagvoormiddag 9 oktober sluiten we af met de moeder van alle begraafplaatsen: Père Lachaise:
Père Lachaise biedt voor 1,3 miljoen mensen de laatste rustplaats. Tijdens onze rondgang komen we langs dichter Alfred de Musset. Wat verder het monument voor de doden. Hier bevindt zich het ossuarium van Père Lachaise, de naamloze resten. Een van de meest bebloemde en de meest bezochte grafmonumenten is dit voor Fréderic Chopin, de romantische componist bij uitstek. Tijdens onze rondleiding komen we ook Belgen tegen zoals componist André - Ernest - Modeste Grétry. Een mooi grafmonument voor schilder Théodore Géricault. Schilder Jacques - Louis David ligt zo wel op Père Lachaise als op de begraafplaats van Evere. Hoe het juist in mekaar zit komt u te weten tijdens de rondleiding. Een eenvoudig monument voor componist George Bizet. Een sarcofaag kreeg schilder Eugène Delacroix. Vlakbij Honoré de Balzac, een der grootste vertegenwoordigers van de Franse literatuur. Deze eeuw overleden Marie Trintignant, actrice en zanger Gilbert Becaud. Het echtpaar Yves Montand en Simone Signoret ligt samen nabij een berk afkomstig van hun huis. Via het crematorium gaan we naar een van de toppers van deze dodenakker: Oscar Wilde, een der meest toonaangevende Europese dichters en schrijvers. We ontmoeten nog een Belg: Zénobe Gramme, uitvinder van de dynamo om zo langs de laatste rustplaats van Edith Piaf te gaan. Haar grootste nummers zijn Milord, La vie en rose en Non je ne regrette rien.
Jean de la Fontaine, schrijver ligt vlakbij zijn collega schrijver Jean Baptiste Molière. Aan de avenue des Maréchaux ontmoeten we veel generaals die onder Napoleon dienden. Het meeste bezochte grafmonumenten is dit voor Jim Morrison, zanger van de rockgroep The Doors. Vooraleer Père Lachaise te verlaten komen we nog voorbij “Belg” Georges Rodenbach, niet de man van de Blauwvoet of die van de drank. Na nog een laatste “triestig” verhaal bij neogotische grafmonument voor Abélard & Heloïse zit ons bezoek er op.

Tekst en foto's : Jacques Buermans