Nieuwsbrief Nr. 49 - juni 2009

Silsburg, de Borgerhoutse enclave des doodsLeo Spiessens


Als  "opener"  van  de  Week  van  de  Begraafplaatsen had  ik  de  rondleiding Silsburg,  de Borgerhoutse enclave  des  doods  geboekt.  Het  weer  was  perfect  en  met  nog  15  andere geïnteresseerden kon de wandeling, o.l.v. Geert Janssens van de heemkundige kring, beginnen.
 
In een kort historisch overzicht werd niet alleen het ontstaan en de groei van Borgerhout, maar vooral de invloed hiervan op de 3 opeenvolgende kerkhoven en begraafplaatsen geschetst. Dit alles leidde uiteindelijk tot de opening in 1885 van de huidige begraafplaats – op het grondgebied van Deurne.
 
In 1890 werd dit het "Onze-Lieve-Vrouw kerkhof", wat nog steeds boven de ingang te lezen is, maar iedereen kent deze plaats als het Silsburg.
 
Tijdens de rondleiding kwamen uiteraard een aantal beroemde inwoners van Borgerhout aan bod, zoals burgemeesters, notabelen, militairen en kunstenaars. Verschillende van hen vindt men nog terug in het straatbeeld, omdat een straat naar hen genoemd werd. Om er maar enkele te noemen Guilielmus Mellaerts (1° burgemeester), Alfons Baggen (beeldhouwer) en Eduard Van Goethem (missionaris).
Verder waren er ook een aantal sportlui, die vandaag spijtig genoeg quasi vergeten blijken te zijn. Onder hen Frans De Haes die een gouden Olympische medaille behaalde in het gewichtheffen  voor  vedergewichten  op  de  Olympiade  van  1920.  De  meest  bekende  is uiteraard wielrenner Stan(neke) Ockers, die overleed als gevolg van een zware val tijdens de zesdaagse van Antwerpen in 1956.
 
Ook de symboliek die terug te vinden is in de afbeeldingen en ornamenten op de graven kwam ruim aan bod. Hierin werden verwijzingen naar de functie van de overledene of naar zijn dood gegeven.
 
Misschien wel het merkwaardigste was het graf van de verloofden Constant Thilemans en Anna Smits, oorlogsslachtoffers die door de inslag van een V1-bom werden gedood. Op hun graf werd dan ook een V1 afgebeeld.
Enkele  anekdotes  vervolledigden de  gegeven  informatie. Zo  bleek  Charles  Naeyaert,  die sneuvelde in 1944 te Merksem, een zeer begaafde tennisspeler. Hij speelde niet alleen op verschillende tornooien, waaronder Wimbledon, maar mocht ook met de toenmalige koning van Zweden spelen.
 
Na ruim 2 uur kwam er aan deze zeer interessante rondleiding een einde en hadden we aardig wat meer vernomen over deze begraafplaats. Een aanrader !
 
Leo Spiessens
Foto’s Jacques Buermans behalve foto Constant Thilemans en Anna Smits, van Leo Spiessens