Nieuwsbrief Nr. 42 - juni 2008

Sint-Fredegandus beet de spits af


Eerste rondleiding in het kader van de Europese Week van de Begraafplaatsen. De voorzitter van vzw Turninum Ludo Peeters, de heemkundige kring van Deurne, kreeg de primeur om de eerste rondleiding van Week voor zijn rekening te nemen. Tien belangstellenden daagden op. Er werd gestart aan de buitenzijde van de kerk waar Ludo de geschiedenis van de kerk en het kerkhof schetste. Hier vonden we de grafsteen voor Seerwaert, pastoor en monnik van de Sint-Michielsabdij. We betraden het kerkhof langs de ingang vanwaar de “gewone” sterveling naar de kerk trok. De begoede burger mocht langs de deur aan de Lackborslei binnen. Jozef Celens kreeg een prachtig grafmonument van beeldhouwer Frans Joris. Aan de andere zijde van het kerkportaal Edmond Van Herendael, letterkundige en voorzitter van de Nederduitse Bond. Verder langs de kerkmuur de Broëta, maire van Antwerpen, en Gerard Le Grelle, burgemeester van Antwerpen van 1831 tot 1848. Ludo Peeters wees ons op de laatste rustplaats voor de broers de Murat.
Een witmarmeren monument van de hand van J. B. De Boeck siert de laatste rustplaats voor de familie Kums. Waltmannus Van Lissum, laatste kanunnik van de Sint-Michielsabdij te Antwerpen kreeg een prachtig grafmonument aan de achterzijde van de kerkmuur. Iets verder H. Marmillion, oudstrijder van de onafhankelijkheidsstrijd van 1830 Daarnaast Albert Maquinay, handelaar uit Wijnegem en eigenaar van kasteel de Zwarte Arend. Hij werd medestichter van Exxon / Esso. Aan de rechterzijde het grafmonument voor Frans en Edward Deckers, beeldhouwers. Het ruiterstandbeeld van Koning Albert aan het Antwerpse stadspark is door Edward Deckers vervaardigd. Vooraleer de hoofdlaan te betreden kwamen we nog langs mooie graven voor Portocarrero-Keteleer en Herbosch de gekende handelsfamilies. Op de hoofdlaan rechts de arduinen neogotische kapel van Collin-Verellen met banderol "Hodie mihi, cras tibi": "Vandaag mijn beurt, morgen de jouwe". Cogels-de Gruben, provinciegouverneur van Antwerpen. Bouwmeester Schadde kreeg een architectentafel als laatste rustplaats. Alfons Hertogs, burgemeester van Antwerpen. Links Florent Pauwels, burgemeester van Deurne. Gife, architect, bouwmeester van het gemeentehuis van Deurne en Borgerhout en betrokken bij de restauratie van de Sint-Fredeganduskerk en de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal.
Op het rondpunt Jan De Laet, één der markantste figuren die hier begraven ligt. Hoewel van huize uit Franstalig ging hij, naar het voorbeeld van zijn vriend Hendrik Conscience, spoedig proza in het Nederlands schrijven. In 1860 werd hij volksvertegenwoordiger voor de Meetingpartij: hij was de eerste Belgische politicus die bij zijn ambtsaanvaarding in de Kamer de eed in het Nederlands aflegde. Het praalgraf is uitgevoerd in gele zandsteen. Voor een obelisk staat een vrouw, de maagd van Vlaanderen, met vaandel en rouwkrans. Zij wordt begeleid door de Vlaamse leeuw die zich onvervaard opricht. Aan de overzijde Andreas De Weerdt, tolbediende, liedjesschrijver en volkszanger. Hij was auteur van honderden liedjesteksten over de actualiteit van zijn dagen. Aan de voet van een sarcofaag zit een treurend jong meisje. Naast haar liggen muziekbladen en een gitaar. De sarcofaag wordt bekroond door een kruis waar een rouwkrans, een palmtak en een lauwerkrans tegen rusten. Het bronzen portretmedaillon is door Alphonse Mauquoy vervaardigd. Het grafmonument is een ontwerp van Frans Joris. Verder op de hoofdlaan links: De Clerck, opgevat als Egyptische zuil. Emiel de la Montagne, kunstschilder. Gust Janssens (1873-1924), drukker-uitgever. Verder op onze tocht kwamen we nog voorbij de laatste rustplaats voor Maria Rooman, de “muze” van Marnix Gijsen en “Agnes” uit “klaaglied om Agnes”. Verder troffen we August Snieders, letterkundige aan. Het originele graf werd terug opgericht door de vzw Turninum. Constance Teichman, bijgenaamd "de Antwerpse goede engel" sloot de rij.
 
Tekst en foto's : Jacques Buermans.