Nieuwsbrief Nr. 114 - november 2019

Verdwenen gebruiken rond kindergrafjesNoten en zilverpapier


Tot in de jaren ‘50 van de vorige eeuw, werden tijdens de Allerheiligen periode, vaak okker- of walnoten gebruikt om kindergraven te versieren. Steeds in de regio: Rijmenam, Bonheiden, Beerzel,... Waar het gebruik vandaan kwam en waarom het dan weer in de vergetelheid verdween, is een compleet mysterie...
 

Navraag bij enkele lokale experten, leverde volgende sprokkels op:

Luc Vangeel (Heemkundige kring ‘t Hoefijser vzw - Rijmenam):

Ik heb zo 2 graven gekend die versierd waren met wat wij hier noemen, okkernoten.
Deze walnoten waren meestal halve schelpen, met zilverpapier omwikkeld - wellicht van chocoladerepen.
Het ene graf was uitsluitend een terpje of kunstmatig verhoogje; het andere is een kindergrafje met stèle, waar vooraan op het terpje een kruis in de vorm van okkernoten werd gelegd.
Volgens de inventaris van 1990 werd graf nr. 193 op dergelijke wijze versierd (zelfs tot in 2015).
Volgens diezelfde inventaris van 1990 werd graf nr 31 toen versierd met gekleurde steentjes en bloemetjes en soms ook met okkernoten (zie foto). Dit graf  bestaat niet meer.

Lydia Pellegrims (Heemkring Het Molenijzer vzw):

Mijn moeder werd in 1925 geboren in Beerzel, en zij kan zich deze omwikkelde, halve noten nog herinneren.
Met enige zekerheid kan ze wel vertellen dat steeds de kindergraven, rond Allerheiligen, op deze manier werden versierd. Meestal enkel in de vorm een kruis maar sommige graven moeten zeer opvallend geweest zijn - zij spreekt hoofdzakelijk van mooi versierde graven rond Allerheiligen. 
Waarschijnlijk werden de kindergraven ook rijkelijk versierd net na de begrafenis en dan bleef de versiering ook het volledig jaar op het graf liggen. Deze traditie was zeker tot WOII in gebruik. 
Het kerkhof in Beerzel werd in het begin van de jaren ‘40 ontruimd en de bestaande graven werden naar de huidige begraafplaats overgebracht.
Vermoedelijk bleef dit gebruik nog tot in de jaren ‘50 intact, weliswaar sporadisch. 

Alle info omtrent ‘vergeten gebruiken’ zijn welkom!