Nieuwsbrief Nr. 113 - oktober 2019

Funeraire symboliek: Deur en drempel


Een foto van kunstenaar Walter Brems:

Deuren, poorten, drempels en andere doorgangen op grafmonumenten staan symbool voor de overtocht tussen de wereld der levenden en die van de doden. “Een figuur op een drempel of voor een al of niet op een kier staande deur behoort tot beide werelden, de onvermijdelijke scheiding door de deur wordt hierdoor ontkend” (M.Celis). In het oude Egypte werd er een deuropening in de tombe gebouwd waarbij de geest (of ziel) zich vrij kon bewegen en in het Jodendom werd de dood als een deur naar Sheol (de onderwereld) aangeduid. Ook zou het vroeger in Angelsaksische landen een traditie of volksgebruik geweest zijn om de deuren van de huizen te openen wanneer er iemand stierf, ook hier om de doorgang van ‘de ziel’ te vereenvoudigen. Connotaties  met de Romeinse godenwereld vinden we onder andere bij de dubbelhoofdige Ianus (Janus, waar de maand januari naar vernoemd werd), Janus, de god van deuren en poorten, van begin en overgangen (wat januari ook is)...
 
www.walterbrems.be
 
De drempel naar het hiernamaals - Detail van het ‘Christinendenkmal’ - grafmonument voor Maria Christina van Oostenrijk (1805) door Antonio Canova - Augustinerkirche Wenen, Oostenrijk.