Nieuwsbrief Nr. 102 - november 2017

Bismarck mausoleum


In het vredige Friedrichsruh, Schleswig Holstein, staat het mausoleum voor één van de grootste Duitse staatsmannen Vorst Otto von Bismarck, hertog van Lauenburg.
Je kan best je auto parkeren aan het stemmige Bismarckmuseum waar je de combitickets kan kopen. Aan het mausoleum is die mogelijkheid er niet. 
Het museum geeft een mooi overzicht op een neutrale wijze van het leven en werk van Otto von Bismarck. Het is gelegen aan de overkant van het kasteel dat hij bewoond heeft en waar zijn nazaten nu nog steeds wonen. Van het museum is het ong. 10 minuten wandelen tot aan het mausoleum.
Door het Gasteiner-verdrag kwam het hertogdom Saksen-Lauenburg in Pruisen. Bij de Duitse éénwording in 1871 kreeg Bismarck het Sachsenwald als een geschenk van keizer Wilhelm I. De kanselier bouwde Friedrichsruh uit als rustplaats voor zijn oude dag door te brengen. Hijzelf zou de plaats van zijn graf hebben uitgekozen. 
Otto von Bismarck (1/4/1815 Schönhausen-30/7/1898 Friedrichruh) werd door Keizer Wilhelm II aan de kant geschoven als Rijkskanselier. Het begin van enkele plagerijen tot op dag van de begrafenis zelf.
Keizer Wilhelm II vond het plotseling nodig om een spoorlijn aan te leggen die vlak tussen het geplande mausoleum en het kasteel te laten aanleggen. En zo gebeurde het ….
Bij het overlijden van de kanselier had de keizer overwogen om Bismarck te begraven in de Furstengruft” van de Berlijnse kathedraal.  Dit kwam aan de oren van Theodor Fontane, die een gedicht schreef "Wo Bismarck liegen soll” dat vier dagen later verscheen in de kranten. Alle plannen van Keizer Wilhelm II voor een pompeuze staatsbegrafenis werden zo gekelderd. 
Bismarcks zoon, Herbert von Bismarck, gaf de opdracht aan architect Ferdinand Schorbach om de grafkapel te bouwen. De neo-romaanse stijl (01) van een achthoek is overgenomen van het mausoleum van Theodoric in Ravenna.  Zes maanden na zijn dood, werden de kisten van Otto von Bismarck en zijn vrouw, die voorlopig begraven waren bij Varzin, plechtig herbegraven in een gezamenlijke begrafenis. Ze werden gelegd in twee sarcofagen van Unterbergermarmer in de kapel op 16 maart 1899. 
De keuze van de datum van herbegrafenis was weer niet toevallig. Het was de datum dat Keizer Wilhelm I elf jaar eerder werd begraven in zijn in het mausoleum van paleis Charlottenburg te Berlijn.
Niet tegenstaande deze datum daagde de Duitse keizer Wilhelm II en zijn vrouw met een grote entourage op.
Tot tweemaal toe zal even slikken geweest zijn voor Keizer Wilhelm II. De eerste maal bij het naar binnentreden van de kapel waar de busten van Bismarck en Keizer Wilhelm I staan opgesteld en een tweede maal toen Keizer Wilhelm II de krans ging neerleggen voor het graf. Hij kon niets anders lezen dan de ingebeitelde woorden: "Ein treuer deutscher Diener Kaiser Wilhelms I."
De kapel bestaat uit twee delen. Het toegankelijke bovenste gedeelte waar de kapel en het graf van de Duitse staatsman te zien is. Dit bereik je via een trap waar nog altijd zijn buste als die van keizer Wilhelm I je opwachten. 
Het onderste gedeelte is de crypte van de latere vorsten von Bismarck en helaas niet toegankelijk. Hier liggen oa zijn Herbert von Bismarck en kleinzoon Otto von Bismarck begraven. 
Iets voorbij de kapel liggen er nog graven van broers en Op de site rond de kapel is ook het graf van Gottfried von Bismarck-Schönhausen. Deze was lid van de SS en na de aanslag op Hitler werd hij in een concentratiekamp opgesloten op verdenking van medeplichtigheid. Hij overleefde het maar kwam later om het leven samen met zijn vrouw in 1949 bij een auto-ongeval.
Het meest recente graf is dat van graaf Gottfried Alexander Leopold von Bismarck-Schönhausen (19 September 1962 – 30 June 2007) . 
Hij is de tweede zoon van de huidige vorst Ferdinand en zijn Belgische vrouw gravin Elisabeth Lippens. Hij werd in Ukkel geboren en doorliep vele exclusieve scholen. Hij was een graag geziene gast op de Londense jetsetfeestjes. In 2007 werd hij dood teruggevonden in zijn Londense flat. Hij zou gestorven zijn aan een overdosis cocaïne maar daarnaast leed hij ook aan hepatitis B en C en HIV.
 
Geert Janssens